Sẽ trình Thủ tướng cho phép sử dụng lại vắc xin Quinvaxem

Tỉ lệ tai biến vắc xin Quinvaxem thấp hơn so với khuyến cáo

GS Hiển cho biết, kết quả nghiên cứu phân tích 43 trường hợp phản ứng sau tiêm tại Việt Nam từ năm 2010 đến nay sau khi dùng vắc xin Quinvaxem thì có 9 trường hợp được cho là có thể liên quan đến vắc xin. 9 trường hợp này thì 8 ca là sốt, co giật, giảm trương lực cơ, có phản ứng dị ứng, nổi ban (là phản ứng thông thường của kháng nguyên lạ, tùy thuộc vào cơ địa của trẻ, không phải tất cả trẻ em khi tiêm vắc xin đều gặp phản ứng này) và một trường hợp sốc phản vệ nhưng đã điều trị đã qua khỏi.

Trước câu hỏi, tại sao có một số trường hợp cho là liên quan đến vắc xin tự hồi phục mà vẫn sử dụng lại vắc xin này cho trẻ em? Ông Hiển cho biết: “Không vắc xin nào an toàn 100%. Vắc xin là đưa vào cơ thể một kháng nguyên lạ, cơ thể sản xuất kháng thể chống lại các bệnh truyền nhiễm. Độ an toàn vắc xin, tính phản ứng vắc xin phụ thuộc vào kháng nguyên của vắc xin. Ví như vắc xin ho gà người ta quan tâm nhiều đến phản ứng phụ, sau tiêm có những phản ứng phụ như sốt, sưng đau, tại chỗ, trẻ quấy khóc, thậm chí có sốt co giật… Tuy nhiên các nghiên cứu của nhà sản xuất vắc xin cũng như khuyến cáo của WHO đó là những khuyến cáo nhẹ và rất ít phản ứng nặng gây tử vong. Vắc xin có những phản ứng như thế, nhưng vì tính hiệu quả vượt trội trong phòng bệnh hơn hẳn với nguy cơ tai biến nên WHO khuyến cáo đưa vắc xin này vào sử dụng”.

TS Takeshi Kasai tại buổi họp báo. Ảnh: Dương Ngọc.

Đồng quan điểm này, ông Takeshi Kasai, Trưởng đại diện Tổ chức y tế thế giới (WHO), cho rằng: “Không có loại vắc xin nào tuyệt đối an toàn, tuyệt đối không có những tác dụng, phản ứng không mong muốn. Dù vắc xin tốt nhất cũng có tỉ lệ nhất định sẽ có tai biến. Tuy nhiên tai biến thường hiếm gặp, nhẹ. Nếu nặng cũng có thể xử lý kịp thời ở các cơ sở y tế. Sự việc xảy ra chỉ là sự trùng hợp ngẫu nhiên với biến cố không mong muốn khác. Mặc dù có thể có những tai biến không mong muốn, nhưng WHO khuyến nghị mạnh mẽ việc tiêm chủng, nó mang lại an toàn, lợi hơn rất nhiều trong phòng chống bệnh truyền nhiễm, so với những tai biến có thể có trong quá trình tiêm chủng”.

Vẫn sẽ có các ca phản ứng sau tiêm!

Đó là thách thức mà Việt Nam phải đối mặt khi tái sử dụng lại vắc xin Quinvaxem trong Chương trình tiêm chủng mở rộng.

Dẫn chứng cụ thể cho tình huống này là tại Srilanka đã dừng vắc xin Quivaxem trong 2 năm sau 5 ca tử vong được báo cáo. Trong 2 năm đó, cơ quan chuyên môn đã điều tra kỹ lưỡng và đưa ra kết luận, vắc xin không liên quan đến các ca tai biến này và họ đã sử dụng lại vắc xin vào năm 2010. Tuy nhiên, khi dùng lại, các phản ứng không giảm mà tăng lên. Nhưng khi điều tra kỹ các trường hợp phản ứng sau tiêm thì phần lớn trẻ gặp tai biến nặng là trẻ mắc bệnh tim, trẻ cơ địa yếu, trẻ cân nặng thấp… “Tương tự tại Việt Nam, chúng ta phải chắc chắn, dùng lại Quinvaxem thì vẫn sẽ có những báo cáo phản ứng xảy ra sau tiêm. Phản ứng sau tiêm vắc xin không có nghĩa là do vắc xin. Để xác định nguyên nhân thì phải có điều tra, đánh giá khi xảy ra tai biến mới có đầy đủ thông tin đưa ra kết luận là do vắc xin hay không. Tại Srilanka, họ mổ tử thi gần như tất cả các trường hợp tử vong sau tiêm vắc xin, từ đó họ mới có cơ sở khoa học đầy đủ nhất để chứng minh, vì thế, người dân vẫn yên tâm sử dụng vắc xin Quinvaxem dù các phản ứng với vắc xin này vẫn xảy ra”, GS Hiển cho biết.