Những phát minh y học nhỏ bé nhưng vô cùng vĩ đại trong lịch sử
Khoa học không ngừng phát triển, và có thể nói rằng y học là một trong những lĩnh vực tiến bộ nhất. Suốt nhiều năm qua, những bước đột phá trong y học đã đưa ra phương án thay thế cho một quy trình khô khan, buồn tẻ hoặc tìm ra giải pháp cho các vấn đề vốn tưởng như nan giải. Chúng ta hãy cùng điểm lại những phát minh y học đã cách mạng hóa lịch sử y học thế giới.
1. Nhiệt kế
![]() |
Nhiệt kế là một thiết bị y tế vô cùng phổ biến hiện nay, tuy nhiên vẫn chưa xác định được ai đã là người đã nảy ra ý tưởng tuyệt vời này. Mặc dù Galileo đã phát minh thiết bị đo nhiệt độ vào cuối những năm 1500 song chiếc nhiệt kế thủy ngân đầu tiên của Gabriel Fahrenheit vào năm 1714 mới là thành tựu được ứng dụng đến nay. Nhiệt kế được chế tạo dựa trên nguyên tắc giãn nở vì nhiệt của các chất. Tuy nhiên, hiện nay nhiệt kế điện tử đang được ưu tiên hơn nhiệt kế thủy ngân vì tính an toàn và tiện lợi của loại sản phẩm này.
2. Ống nghe
Trước kia, khi chưa có ống nghe, bác sĩ thường phải áp tai vào lồng ngực để lắng nghe nhịp tim của bệnh nhân. Đây rõ ràng là một biện pháp thô sơ và kém hiệu quả bởi nếu bệnh nhân có lớp mỡ dày thì kết quả sẽ có sai số rất đáng kể. Bác sĩ người Pháp René Laënnec đã gặp phải trường hợp oái ăm như vậy, khi ông gặp khó khăn cho việc đánh giá nhịp tim chính xác cho một bệnh nhân với thân hình quá khổ. Do đó, ông đã phát minh ra một chiếc ‘ống nghe’ có hình dạng như một chiếc kèn gỗ để khuếch đại âm thanh phát ra từ phổi và tim. Nguyên lí đó vẫn được duy trì đến ngày nay, với những thiết bị ống nghe tân tiến hơn.
3. Chụp X-quang
Thật khó để chẩn đoán và điều trị những chấn thương phổ biến như gãy xương, trật khớp một cách chính xác mà không có công nghệ hình ảnh X-quang. Tuy nhiên, phương pháp này lại là một phát hiện ngẫu nhiên của nhà vật lí người Đức tên Wilhelm Conrad Röntgen. Khi ông đang kiểm tra xem liệu tia cathode (tia âm cực) có thể đi xuyên qua kính hay không thì bất ngờ nhận thấy một ánh sáng phát ra từ một tấm được phủ hóa chất gần đó. Ông gọi những tia tạo ra ánh sáng này là tia X, vì bản chất chưa rõ của chúng. Phát kiến trên đã đạt được giải thưởng Nobel Vật lý vào năm 1901.
4. Thuốc kháng sinh
Khi nói đến thuốc kháng sinh, chúng ta thường nhắc đến Penicillin của Alexander Fleming vào năm 1928. Trên thực tế, Salvarsan là loại thuốc kháng khuẩn tổng hợp đầu tiên được chế tạo bởi Alfred Bertheim và Paul Ehrlich để điều trị giang mai và kháng khuẩn vào năm 1907. Salvarsan được ứng dụng để điều trị giang mai trong suốt nửa đầu thế kỉ 20 và đến nay, thuốc này được gọi là Arsphenamine. Trong thời đại ngày nay, kháng sinh cùng vắc xin đã giúp điều trị vô số bệnh như lao, dại hay viêm não Nhật Bản.
5. Kim tiêm
Trước khi chiếc kim tiêm nhỏ gọn ra đời, các bác sĩ đã sử dụng những dụng cụ rỗng thô sơ và thậm chí cả ống lông ngỗng để tiêm tĩnh mạch. Mãi đến những năm 1800, Alexander Wood và Charles Pravaz đã lần lượt đưa ra phát minh về kim tiêm dưới da và ống tiêm xi-lanh hiện đại. Những chiếc kim này giúp cung cấp liều lượng thuốc chính xác trong điều trị, ít mang lại cảm giác đau đớn cho bệnh nhân và làm giảm nguy cơ nhiễm khuẩn.
6. Kính mắt
Hiện chưa có thông tin cụ thể nào về người đã phát minh ra sản phẩm nhỏ bé nhưng phủ sóng toàn cầu này. Chỉ biết rằng nhiều thế kỷ trước, các học giả và nhà sư thường sử dụng một dạng kính mắt với gọng kính được đặt trước mắt và cân bằng trước mũi (không có càng kính đặt ở hai bên tai) để nhìn. Đến năm 1800, khi ngành công nghiệp xuất bản phát triển và số người mắc tật cận thị cũng ngày một nhiều lên thì kính đeo mắt đã trở thành sản phẩm được bày bán đại trà.
7. Máy tạo nhịp tim
Phát minh quan trọng này là thành quả của hai nhà khoa học Úc, Mark C. Lidwill và nhà vật lý Edgar H. Booth vào năm 1926. Nguyên mẫu của họ là một thiết bị cầm tay bao gồm hai cực với một cực được nối với miếng da giả trong dung dịch muối ngâm và cực còn lại nối với một cây kim được đưa vào buồng tim bệnh nhân. Tuy rằng kết cấu có phần thô sơ nhưng phát minh của cả hai đã thành công vãn hồi sự sống cho một em bé suýt bị chết non. Cho đến ngày nay, chiếc máy tạo nhịp tim đã tinh vi hơn với tuổi thọ pin trung bình lên đến 20 năm.
Quảng Ninh: 90 ngày, làm sạch hơn 677.000 hồ sơ tiêm chủng
Sau 90 ngày triển khai chiến dịch làm sạch, làm giàu, chuẩn hóa dữ liệu Hệ thống quản lý thông tin tiêm chủng Quốc gia, Quảng Ninh đã rà soát, phân loại 100% trong tổng số 677.603 hồ sơ cần xử lý; 630.686 hồ sơ đủ căn cứ đã được làm sạch, đạt 100%. Kết quả cho thấy sự quyết liệt, trách nhiệm của các đơn vị y tế, đồng thời tạo nền tảng quan trọng để duy trì dữ liệu tiêm chủng “Đúng – Đủ – Sạch – Sống” trong quản lý lâu dài.
Tập huấn công tác chủ động phòng ngừa, ứng phó và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu đối với ngành y tế và sức khỏe cộng đồng
Tập huấn công tác chủ động phòng ngừa, ứng phó và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu đối với ngành y tế và sức khỏe cộng đồng
Khảo sát, triển khai Hệ thống quản lý an toàn thông tin theo ISO/IEC 27001 tại CDC thành phố Quảng Ninh
Ngày 7/9, Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Quảng Ninh phối hợp với Sở Y tế và các đơn vị liên quan tổ chức khảo sát, đánh giá hiện trạng tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) thành phố Quảng Ninh, phục vụ việc xây dựng, áp dụng Hệ thống quản lý an toàn thông tin theo tiêu chuẩn ISO/IEC 27001.
Quảng Ninh tăng cường “mạng lưới cảnh báo sớm” bệnh truyền nhiễm
Trong bối cảnh bệnh truyền nhiễm tiếp tục diễn biến phức tạp, những ca bệnh được ghi nhận không chỉ dựa vào cơ sở y tế, việc phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường từ cộng đồng, bệnh viện, trường học, hệ thống thú y… đang trở thành một mắt xích quan trọng trong giám sát và phòng, chống dịch bệnh. Đây là một trong những trọng tâm được đặt ra tại lớp tập huấn Giám sát dựa vào sự kiện (EBS) và Giám sát dựa vào chỉ số (IBS) khai mạc ngày 7/9 tại Thành phố Quảng Ninh.
Ngày làm việc thứ hai Hội thảo quốc tế: Chia sẻ kinh nghiệm chuyển đổi số, tăng cường kết nối thực tiễn trong phòng, chống dịch bệnh
Ngày làm việc thứ hai Hội thảo quốc tế: Chia sẻ kinh nghiệm chuyển đổi số, tăng cường kết nối thực tiễn trong phòng, chống dịch bệnh
CDC Quảng Ninh tổ chức lớp tập huấn xét nghiệm ký sinh trùng sốt rét bằng kính hiển vi năm 2026
CDC Quảng Ninh tổ chức lớp tập huấn xét nghiệm ký sinh trùng sốt rét bằng kính hiển vi năm 2026
Quảng Ninh tổ chức Hội thảo quốc tế tăng cường năng lực phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm
Quảng Ninh tổ chức Hội thảo quốc tế tăng cường năng lực phòng, chống dịch bệnh truyền nhiễm
Đảng bộ bộ phận Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Quảng Ninh theo dõi Hội nghị toàn quốc quán triệt, triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV
Sáng 29/7/2026, Đảng bộ bộ phận Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Quảng Ninh tổ chức cho toàn thể cán bộ, đảng viên tại các chi bộ trực thuộc theo dõi Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV bằng hình thức theo dõi trực tiếp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam (VTV).
Bế mạc và trao giải Pickleball CDC Quảng Ninh lần thứ II năm 2026
Chiều ngày 27/7/2026, tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Quảng Ninh, Giải Pickleball CDC Quảng Ninh lần thứ II năm 2026 đã chính thức bế mạc sau gần một tuần tranh tài sôi nổi. Các trận chung kết diễn ra hấp dẫn, kịch tính với nhiều pha bóng đẹp mắt, thể hiện tinh thần thi đấu quyết tâm, đoàn kết và fair-play của các vận động viên.
Đặt lịch hẹn tư vấn!
Chuyên gia của chúng tôi sẽ liên hệ trực tiếp với bạn.
- CDC Quảng Ninh tham dự Hội nghị Giao lưu chuyên đề Y tế Việt Nam - Quảng Tây năm 2026
- CDC Quảng Ninh triển khai đánh giá giám sát, mở rộng công nhận phòng xét nghiệm theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017
- Quảng Ninh: 90 ngày, làm sạch hơn 677.000 hồ sơ tiêm chủng
- Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Quảng Ninh tổ chức công bố các quyết định về công tác cán bộ
- 22.729 trẻ 7 tuổi tại Quảng Ninh sẽ được tiêm vắc xin Td
- Cục Phòng bệnh – Bộ Y tế kiểm tra, hướng dẫn công tác sức khỏe môi trường tại Quảng Ninh


