Hơn 94 nghìn người Việt chết vì ung thư mỗi năm

Ngày 3/11, tại Hội nghị quốc tế về kiểm soát bệnh ung thư, PGS.TS Trần Văn Thuấn, Giám đốc Bệnh viện K Trung ương (Hà Nội) cho biết, ung thư là một vấn đề lớn của tất cả các nước trên thế giới, trong đó có Việt Nam.

Đặc biệt tại Việt Nam, do đặc thù phát hiện muộn (với trên 70% bệnh nhân ung thư đến viện khi đã ở giai đoạn muộn) khiến việc điều trị không thể mang lại hiệu quả cao.

Ung thư vẫn là gánh nặng lớn tại Việt Nam do chi phí điều trị và phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn.

Tại Việt Nam hiện ước tính mỗi năm ghi nhận thêm 126.00 trường hợp mắc ung thư mới và trên 94.000 người tử vong do ung thư. Tỷ lệ tử vong do bệnh ung thư cao gấp 9 lần tử vong do tai nạn giao thông.

Trong khi đó, ung thư là bệnh có thể phòng ngừa và chữa khỏi đến 70% nhờ được dự phòng và phát hiện sớm. Ví dụ với bệnh ung thư vú, tỷ lệ chữa khỏi lên tới 60% nhờ phát hiện sớm.

Tại nhiều nước tiên tiến trên thế giới, tỷ lệ chữa khỏi bệnh ung thư có thể đạt trên 80% do họ đề cao việc tầm soát, sàng lọc và phát hiện sớm bệnh. Trong khi đó tại Việt Nam, tỉ lệ chữa khỏi mới đạt 40%, với các bệnh chủ yếu là ung thư vú, ung thư cổ tử cung nhờ được phát hiện sớm. Còn 60% bệnh nhân ung thư đến viện, sau một thời gian điều trị tử vong vì đã ở giai đoạn muộn.

Một nghiên cứu tại BV K Trung ương năm 2010 cho thấy có đến 71,4% bệnh nhân ung thư đến viện khi đã ở giai đoạn 3 trở lên. Đây là lý do lý giải vì sao số ca tử vong do ung thư của Việt Nam cao hơn các nước. Bởi ung thư khi đã ở giai đoạn muộn, việc điều trị khó khăn, tốn kém và giảm hẳn hiệu quả.

Vì phát hiện sớm, chi phí điều trị cũng gia tăng nhưng không mang lại hiệu quả như mong muốn. Nghiên cứu về tài chính trong điều trị ung thư ở Việt Nam gần đây cho thấy những gia đình có người bệnh ung thư phải gánh chịu hệ lụy tài chính nặng nề từ việc điều trị ung thư. Theo đó, có khoảng 34% bệnh nhân ung thư ở nước ta không đủ tiền mua thuốc điều trị sau 12 tháng phát hiện bệnh; 22% không thể thanh toán chi phí đi lại; 24,37% gia đình rơi vào cảnh khánh kiệt (không đủ khả năng chi trả chi phí thường xuyên trong gia đình như tiền điện, nước, gas…), phải vay mượn, thậm chí gần 9% gia đình phải bán đất đai, chuyển nhà...

PGS Thuấn bày tỏ, ông tiếp tục kiến nghị việc quỹ BHYT chi trả cho việc tầm soát, phát hiện sớm ung thư. Bởi với những kỹ thuật tiên tiến mà Việt Nam đang áp dụng là ngang tầm thế giới, nhưng vì tỷ lệ bệnh nhân phát hiện muộn còn quá cao, nên số bệnh nhân chữa thành công còn rất hạn chế. Trong khi đó, với những ca bệnh, mặt bệnh ung thư được phát hiện sớm, tỷ lệ chữa khỏi tại Việt Nam gần như tương đương các nước.

Nhất là với các loại ung thư phổi (tỷ lệ đến viện muộn đến 80%), ung thư gan, ung thư đường tiêu hóa… việc tầm soát, phát hiện sớm có ý nghĩa quyết định đến hiệu quả điều trị. Vì thế, PGS Thuấn hi vọng thời gian tới bảo hiểm có thể chi trả phí tầm soát một số bệnh ung thư.

“Nếu làm được điều này sẽ giúp nâng tỷ lệ phát hiện bệnh sớm, nâng tỷ lệ chữa khỏi bệnh ung thư”, PGS Thuấn bày tỏ mong muốn.