Cảnh báo: “Siêu sốt rét” đang lây lan ở khu vực Đông Nam Á

Dạng nguy hiểm của ký sinh trùng sốt rét này xuất hiện đầu tiên ở Campuchia nhưng sau đó đã lan sang các khu vực khác bao gồm Thái Lan, Lào và miền Nam Việt Nam và đây là loại virut được cho là không thể bị tiêu diệt bởi các loại thuốc kháng bệnh sốt rét chủ yếu hiện có.

Nhóm nghiên cứu thuộc Cơ quan nghiên cứu Y học Nhiệt đới Oxford tại Bangkok cho hay mối nguy hiểm thực sự đã xảy ra khi loại siêu sốt rét này không thể chữa khỏi. Đó là mối đe doạ nghiêm trọng đối với tất cả mọi người. Theo Giáo sư Arjen Dondorp, người đứng đầu cơ quan nghiên cứu: “Đáng báo động khi loại vi rút này đang lây lan rất nhanh qua toàn bộ khu vực và chúng tôi e ngại nó có thể lây lan xa hơn và cuối cùng là sang đến cả Châu Phi”.

Thất bại trong việc chữa trị

Khoảng 212 triệu người mắc bệnh sốt rét mỗi năm. Nó được gây ra bởi một ký sinh trùng lây lan qua muỗi hút máu và là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở trẻ em.

Trong một lá thư được đăng trên The Lancet Infectious Diseases, các nhà nghiên cứu đã mô tả chi tiết về “sự phát triển cực kỳ nguy hiểm gần đây” khi chứng kiến ​​việc kháng thuốc artemisinin (thuốc chống sốt rét, được phân lập từ cây Thanh hao hoa vàng (Artemisia annua L., họ Asteriaceae). Cách điều trị sốt rét đầu tiên là sử dụng artemisinin kết hợp với piperaquine nhưng khi artemisinin trở nên kém hiệu quả, ký sinh trùng đã phát triển để chống lại cả piperaquine.

Theo Giáo sư Dondorp, ở Việt Nam, tỷ lệ thất bại vào khoảng 1/3 trong khi ở Campuchia đã lên đến gần 60%. Việc kháng thuốc như trên sẽ thật sự nguy hiểm ở các quốc gia Châu Phi nơi tỷ lệ mắc sốt rét lên đến 92%.

Cần phải “Chạy đua với thời gian”

Cần có nhiều nỗ lực hơn nữa để loại trừ bệnh sốt rét ở tiểu vùng sông Mêkông trước khi quá muộn. Cũng theo Giáo sư, “Đây thực sự là cuộc chạy đua với thời gian - chúng ta cần phải loại bỏ chủng virut này trước khi bệnh sốt rét trở nên không thể điều trị được và sẽ phải chứng kiến nhiều ca tử vong hơn nữa. Thành thật mà nói, tôi rất lo lắng”.

Michael Chew đến từ Tổ chức thiện nguyện nghiên cứu y học Wellcome Trust đã phát biểu rằng: “Sự lan rộng của chủng siêu vi khuẩn sốt rét “superbug” kháng lại thuốc hiệu quả nhất mà chúng ta hiện có là đáng báo động và có liên quan đến sức khoẻ cộng đồng trên toàn cầu”.

“Khoảng 700.000 người tử vong mỗi năm do các bệnh nhiễm trùng kháng thuốc, bao gồm bệnh sốt rét. Nếu không biện pháp nào được thực hiện, con số này có thể tăng lên hàng triệu người mỗi năm vào năm 2050".