Báo động gia tăng bệnh không lây nhiễm

Nhân viên Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh hướng dẫn, tư vấn phòng, chống bệnh tăng huyết áp cho người dân.

NHỮNG CON SỐ ĐÁNG LO NGẠI

Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh là đơn vị được Sở Y tế giao làm đầu mối triển khai chương trình phòng chống bệnh tăng huyết áp (HA), đái tháo đường (ĐTĐ), ung thư. Hằng năm, Trung tâm tiến hành sàng lọc bệnh tại một số xã, phường trên địa bàn tỉnh, qua đó phát hiện sớm các bệnh không lây nhiễm. Điều đáng nói, số người mắc các bệnh này ngày càng có xu hướng tăng cao. Như đối với bệnh ĐTĐ, năm 2015 sàng lọc cho 1.514 người, phát hiện 145 người ĐTĐ và 571 người tiền ĐTĐ. Tỷ lệ người mắc bệnh ĐTĐ tại điểm sàng lọc là 9,6%; tiền ĐTĐ chiếm 37,7%. Tỷ lệ này năm 2016 là 19,3% người ĐTĐ và 45,1% người tiền ĐTĐ. 3 tháng đầu năm 2017, sàng lọc 850 người, cho tỷ lệ là 13,2% người ĐTĐ, 22,7% người tiền ĐTĐ.

Tương tự, tỷ lệ người tăng HA cũng tương đối cao. Trong số gần 3.600 người được sàng lọc năm 2015 có tới 24,3% bị tăng HA. 3 tháng đầu năm 2017, trong số 1.000 người được sàng lọc có 35,3% người bị tăng HA, 14,8% người tiền tăng HA. Mới đây, Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh tổ chức khám, tư vấn miễn phí bệnh ĐTĐ, tăng HA cho người dân TP Hạ Long. Trong số khoảng 120 người đến khám, thì có trên 15% có dấu hiệu mắc bệnh. Đối với bệnh ung thư, số lượng bệnh nhân ung thư điều trị chỉ tính ở các bệnh viện lớn như: Bãi Cháy, Đa khoa tỉnh, Việt Nam - Thụy Điển Uông Bí mỗi năm lên tới hàng nghìn người. Khoa tim mạch của các bệnh viện nói trên mỗi ngày tiếp nhận từ 70-100 người đến khám, điều trị. Trên địa bàn tỉnh còn có gần 3.000 bệnh nhân tâm thần đang được quản lý, điều trị tại cộng đồng; trên 200 bệnh nhân điều trị nội trú tại Bệnh viện Bảo vệ sức khoẻ tâm thần tỉnh...

Những bệnh không lây nhiễm thường diễn ra trong thời gian dài và tiến triển chậm. Nhiều người khi phát hiện ra thì bệnh đã nặng hoặc có biến chứng nguy hiểm, như: Ung thư giai đoạn cuối; tiểu đường gây ra bệnh mạch vành, suy thận, mù mắt...; biến chứng do tăng huyết áp thường rất nặng nề như tai biến mạch máu não, nhồi máu cơ tim, suy tim... “Thực tế trong cộng đồng, người dân chưa thực sự quan tâm và hiểu biết nhiều về phòng, chống nhóm bệnh này. Rất nhiều trường hợp không biết mình mắc bệnh, đa số thường phát hiện bệnh ở giai đoạn muộn hoặc đã có biến chứng gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống người bệnh, gia đình và xã hội” - bác sĩ Từ Thị Anh Phương, Phó Giám đốc Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh, cho biết.

PHÒNG BỆNH PHẢI TỪ MỖI NGƯỜI DÂN

Trước tỷ lệ người dân mắc bệnh không lây nhiễm gia tăng, nhiều năm qua, ngành Y tế tỉnh đã có nhiều hoạt động trong công tác phòng ngừa, điều trị nhóm bệnh này. Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh được giao thực hiện chương trình phòng, chống bệnh ĐTĐ, HA, ung thư. Hằng năm, bên cạnh việc khám sàng lọc tại một số xã, phường, huyện, thị xã, Trung tâm tổ chức nhiều hoạt động truyền thông, tư vấn, giáo dục sức khoẻ, đào tạo, tập huấn nâng cao kiến thức phòng chống các bệnh không lây nhiễm cho y tế cơ sở cũng như cộng đồng. Hiện Trung tâm quản lý 4 phòng khám, tư vấn ĐTĐ tại 4/14 địa phương và 14 phòng tư vấn bệnh tăng HA trên địa bàn tỉnh.

Trong công tác điều trị các bệnh không lây nhiễm, các bệnh viện tuyến tỉnh như Bãi Cháy, Đa khoa tỉnh được đầu tư cả về trang thiết bị, nhân lực, phát triển các kỹ thuật cao, chuyên sâu trong điều trị bệnh tim mạch, ung thư. Bệnh viện Bãi Cháy xây dựng và phát triển Trung tâm xạ trị ung thư. Bệnh viện Đa khoa tỉnh hoàn thiện, làm chủ kỹ thuật và đưa Trung tâm can thiệp mạch và phẫu thuật tim hở vào hoạt động. Rất nhiều bệnh nhân mắc ung thư, các bệnh liên quan đến tim mạch đã được điều trị thành công ở tuyến tỉnh.

Tuy nhiên, trước tình hình số lượng bệnh nhân mắc các bệnh không lây nhiễm gia tăng, thì bên cạnh cố gắng, nỗ lực của các đơn vị y tế, điều quan trọng nhất là ý thức phòng, chống bệnh của cộng đồng. Theo các bác sĩ, có rất nhiều nguyên nhân gây ra các bệnh không lây nhiễm, nhưng nguyên nhân chính là do hành vi, lối sống (hút thuốc lá, lạm dụng rượu, chế độ dinh dưỡng không hợp lý, ít vận động); do các yếu tố môi trường và các yếu tố nguy cơ không thay đổi được như độ tuổi, giới tính... “Điều quan trọng nhất là mỗi người dân phải chủ động, quan tâm, tự bảo vệ sức khoẻ cho chính mình qua việc thực hiện lối sống lành mạnh, hợp lý. Việc trang bị cho bản thân và gia đình sự hiểu biết, kiến thức phòng, chống các bệnh tật, trong đó có bệnh không lây nhiễm là rất cần thiết. Đặc biệt, việc đi khám sức khoẻ định kỳ 6 tháng/lần sẽ giúp mỗi người biết được tình trạng sức khoẻ của mình, đồng thời phát hiện sớm các bệnh để có hướng điều trị kịp thời...” - bác sĩ Từ Thị Anh Phương khuyến cáo.