Nâng cao năng lực xét nghiệm chẩn đoán virus Chikungunya tại CDC Quảng Ninh

Ngày 26 tháng 8 năm 2025, tại Trung tâm Kiểm soát bệnh tật (CDC) tỉnh Quảng Ninh đã tổ chức lớp tập huấn xét nghiệm chẩn đoán virus Chikungunya cho các cán bộ, nhân viên Khoa Xét nghiệm Vi sinh - Huyết học. Đoàn chuyên gia đào tạo tập huấn đến từ Viện vệ sinh dịch tễ Trung ương.

Việc CDC Quảng Ninh chủ động triển khai lớp tập huấn cử chuyên gia về hướng dẫn cho các cán bộ cho thấy sự chuẩn bị tích cực, đi trước một bước trong công tác y tế dự phòng, đặc biệt trong bối cảnh giao thương, du lịch quốc tế ngày càng sôi động tại địa phương.

Nguyên nhân gây bệnh là do virus Chikungunya (CHIKV) – một loại virus thuộc họ Togaviridae, chi Alphavirus. Virus này truyền sang người chủ yếu qua vết đốt của muỗi cái bị nhiễm bệnh, phổ biến là muỗi Aedes aegypti và Aedes albopictus – thường gặp ở các khu vực nhiệt đới, cận nhiệt đới. Hai loài muỗi này cũng có thể lây truyền các loại virus khác sang người, như virus sốt xuất huyết và virus Zika.

Tương tự với sốt xuất huyết, căn bệnh này không lây lan từ người sang người bằng đường tiếp xúc thông thường, mà chỉ lây qua trung gian là muỗi. Muỗi Aedes bị nhiễm virus sau khi đốt người bệnh và truyền virus sang người khỏe mạnh thông qua vết đốt. Hiểu rõ nguyên tác nhân lây truyền là yếu tố then chốt giúp mỗi cá nhân và cộng đồng chủ động hơn trong phòng tránh dịch bệnh, đặc biệt là trong bối cảnh khí hậu đang thay đổi và các ổ dịch có xu hướng mở rộng phạm vi.

Khóa tập huấn diễn ra với nhiều nội dung trọng tâm:

• Cập nhật tình hình dịch tễ toàn cầu và trong khu vực: Các chuyên gia phân tích diễn biến dịch Chikungunya, nguy cơ lan truyền sang Việt Nam và các tỉnh biên giới, cảng biển.
• Hướng dẫn kỹ thuật xét nghiệm: Học viên được tiếp cận hai phương pháp then chốt: Sinh học phân tử (RT-PCR) để phát hiện sớm virus ở giai đoạn cấp tính.
• Thực hành trực tiếp tại phòng xét nghiệm: Từ khâu lấy mẫu, xử lý, bảo quản, vận chuyển đến quy trình kiểm soát an toàn sinh học cấp II.
• Trao đổi kinh nghiệm thực tiễn: Thảo luận những thách thức trong giám sát dịch bệnh, đặc biệt là phối hợp giữa xét nghiệm – dịch tễ – điều trị.

Thông qua khóa tập huấn, cán bộ CDC Quảng Ninh đã được các chuyên gia Viện vệ sinh dịch tễ Trung ương đã:

• Nâng cao kỹ năng xét nghiệm, nhận diện ca bệnh nghi ngờ.
• Củng cố kiến thức về kiểm soát nguy cơ lây nhiễm trong môi trường phòng xét nghiệm.

Buổi tập huấn xét nghiệm virus Chikungunya không chỉ là hoạt động kỹ thuật thường niên, mà còn mang ý nghĩa chiến lược trong việc chủ động phòng chống dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe nhân dân và nâng cao uy tín của hệ thống y tế Quảng Ninh trong công tác y tế dự phòng.